
অসমীয়া ক্লাছিক · চতুৰ্দশ শতিকা
মাধৱ কন্দলি
Madhav Kandali
কবিৰাজ কন্দলি
মাধৱ কন্দলি চতুৰ্দশ শতিকাৰ অসমীয়া কবি। বৰাহী ৰজা মহামাণিক্যৰ অনুৰোধত তেওঁ বাল্মীকিৰ ৰামায়ণ অসমীয়া পদলৈ ভাঙনি কৰে — 'সপ্তকাণ্ড ৰামায়ণ'। আৰ্য ভাষাসমূহৰ ভিতৰত ই ৰামায়ণৰ প্ৰথম ভাঙনি বুলি গণ্য কৰা হয়।
জীৱন
মাধৱ কন্দলিৰ জন্ম-মৃত্যুৰ সঠিক তাৰিখ জনা নাযায়। তেওঁ চতুৰ্দশ শতিকাৰ কবি আছিল আৰু বৰাহী (কছাৰী) ৰজা মহামাণিক্যৰ ৰাজসভাত কাব্য চৰ্চা কৰিছিল। নিজৰ পদতে তেওঁ ৰজা মহামাণিক্যৰ নাম উল্লেখ কৰিছে।
তেওঁৰ আন এটা নাম 'কবিৰাজ কন্দলি'। নিজৰ ভণিতাত তেওঁ নিজকে কবিৰাজ কন্দলি বুলি চিনাকি দিছে।
মাধৱ কন্দলিৰ জন্ম-মৃত্যুৰ বছৰ জনা নাযায়; ৰজা মহামাণিক্যৰ ৰাজত্বকাল সম্পৰ্কেও উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে।
সাহিত্য কৰ্ম
মাধৱ কন্দলিৰ প্ৰধান কীৰ্তি 'সপ্তকাণ্ড ৰামায়ণ'। নিজৰ পদত তেওঁ লিখিছে যে সাতোটা কাণ্ডৰ ৰামায়ণ তেওঁ পদবন্ধে নিবন্ধিলে। কিন্তু ইয়াৰ আদিকাণ্ড আৰু উত্তৰাকাণ্ড পোৱা নাযায়; ষোড়শ শতিকাত মাধৱদেৱে আদিকাণ্ড আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱে উত্তৰাকাণ্ড ৰচনা কৰি সাতোটা কাণ্ড সম্পূৰ্ণ কৰে।
তেওঁ সহজ-সৰল আৰু ছন্দোময় ভাষাত সাধাৰণ ৰাইজৰ বাবে ৰামায়ণ ৰচনা কৰিছিল; বাল্মীকিৰ কিছুমান দীঘলীয়া বৰ্ণনা তেওঁ এৰি দিছিল। পদ, ঝুমুৰি, দুলড়ি, ছবি আদি নানা ছন্দ তেওঁ ব্যৱহাৰ কৰিছিল।
প্ৰধান গ্ৰন্থ
- সপ্তকাণ্ড ৰামায়ণ (অযোধ্যা, অৰণ্য, কিষ্কিন্ধ্যা, সুন্দৰ আৰু লঙ্কা কাণ্ড)
অৱদান
অসমীয়া সাহিত্যৰ আদিযুগৰ এই ৰামায়ণে পিছৰ কবিসকলক প্ৰভাৱিত কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ বাবে ই এক আদৰ্শ হৈ পৰিছিল। তেওঁ ব্যৱহাৰ কৰা পদ ছন্দ পিছৰ অসমীয়া কাব্যত অতি জনপ্ৰিয় হয়। মহাপুৰুষ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱে তেওঁক 'অপ্ৰমাদী কবি' বুলি সন্মান জনাইছিল।